Het is een idee waar vaak over wordt nagedacht. Het koloniseren van exoplaneten. Dit zijn planeten die om een andere ster draaien dan de Zon. Er zijn al tal van science fiction boeken geschreven en films gemaakt over dit idee. Hoe is het om een andere planeet te bezoeken? Welke gevaren zijn er? Hoe overleef je op een andere planeet? Het is maar de vraag of we in deze situatie terecht komen of dat het reizen naar exoplaneten gewoon een droom blijft.

De dichtstbijzijnde ster van het zonnestelsel

Proxima Centauri, wat ´het dichtstbijzijnde van (het sterrenbeeld) Centaur´ betekent, is de dichtstbijzijnde ster van het zonnestelsel. Deze ster staat op een afstand van 4,24 lichtjaar. 1 lichtjaar is de afstand dat licht in 1 jaar aflegt. Omgerekend is 4,24 lichtjaar 9,5 biljoen kilometer.

Deze ster is in 2015 ontdekt door Robert Innes. De ster is deel van het Alpha Centauri stersysteem bestaande uit 3 sterren die om elkaar heen draaien. Dit is de derde ster en wordt dan ook wel Alpha Centauri C genoemd. Het is een hele kleine ster met een massa van ongeveer 12,5% van de Zon. Proxima Centauri is zo klein dat, ondanks het de dichtstbijzijnde ster is, je hem ´s nachts niet met het blote oog kunt zien.

Verder heeft deze ster nog twee exoplaneten om zich heen draaien (met originele namen), Proxima Centauri b en Proxima Centauri c. Echter is al uitgesloten dat er op deze planeten enige vorm van leven mogelijk is. Er is mogelijk nog een planeet die om Proxima Centauri heen draait, Proxima Centauri d. Dit is echter nog niet bewezen.

Snelste objecten gemaakt door de mens

Al honderden sondes zijn door de jaren heen de ruimte in geschoten. Sommige van deze sondes werden via ingenieuze wijze op hoge snelheden gebracht. Door gebruik te maken van bijvoorbeeld de zwaartekracht van Jupiter, kan je een sonde op hele hoge snelheid brengen.

Stardust was een missie om een komeet deeltjes op te vangen. Stardust bereikte een snelheid van 46.400 kilometer per uur. Dit is echter nog lang niet zo snel als andere sondes. In 2006 lanceerde NASA New Horizons. Deze missie was bedoeld om Pluto en zijn manen te onderzoeken. In 2015 bereikte de sonde Pluto en werd de eerste om deze dwerg planeet van dichtbij te bestuderen. New Horizon bereikte een maximale snelheid van 58.500 kilometer per uur.

Dan zijn we er nog steeds niet. Voyager 1 is het object, door de mens gemaakt, dat het verst van ons weg is. De missie van Voyager 1, gelanceerd in 1977, was om het buitenste gedeelte van het zonnestelsel te ontdekken. Deze sonde heeft een maximale snelheid bereikt van 62.100 kilometer per uur. Met deze snelheid zou je elk uur 1.5 keer om de aarde heen kunnen gaan.

Er zijn andere sondes die nog sneller zijn gegaan. Deze werden echter afgevuurd met als missie om de zon te onderzoeken. De zon trekt zo hard aan die objecten dat ze hele hoge snelheden kunnen bereiken. Dan hebben we het over snelheden van wel 532.000 kilometer per uur. Dit is echter wel een misleidende snelheid. De andere sondes gaan juist van de zon af, dit kost veel energie, terwijl de satellieten die naar de Zon gaan ´gratis´ extra snelheid krijgen.

De Voyager 1 sonde die in zijn tijd het snelste mens gemaakt object was

Lange tocht naar andere sterren

De meest nabije sterren staan al snel meerdere lichtjaren van ons af. Neem bijvoorbeeld Proxima Centauri. Deze ster staat op een afstand van 4,24 lichtjaar. Stel we zouden een snelheid van 500.000 kilometer per uur kunnen bereiken, dan nog duurt deze ruimtetocht alsnog 9.150 jaar. Er zitten hier een aantal problemen aan verbonden.

Ten eerste ben je zelf niet meer aanwezig om de eindbestemming te zien. Ten tweede zou je heel veel zuurstof en eten nodig hebben. Dit zou mogelijk zijn wanneer er systemen aan boord zijn die de uitgeademde lucht weer omzet in zuurstof. Eten blijft echter een groot probleem. Daarnaast waardeert je lichaam het niet om in een omgeving te zijn waar geen zwaartekracht aanwezig is. Spieren worden en slap, botmassa neemt af en je kunt sterven. Door het ruimteschip snel genoeg te laten roteren om zijn eigen as kan er een kunstmatige zwaartekracht worden gecreëerd.

Ook ruimte afval kan desastreuze gevolgen hebben. Deeltjes in de ruimte reizen met hoge snelheid door het heelal. Wanneer deze het ruimteschip raakt, kan het schip kapot gaan. Een klein gaatje is wel te repareren, wanneer er een essentieel deel wordt geraakt, is het lastiger op te lossen.

Als laatste de energie voorziening. Hoe verder je van de zon gaat, hoe minder energie zonnepanelen opleveren. Op grote afstanden is de energie die ontvangen wordt van de zon eigenlijk helemaal nul. Een andere energie bron zou bijvoorbeeld kernenergie zijn. Dit is echter weer heel erg gevaarlijk en is heel erg zwaar. Al met al is een reis naar een andere ster dus heel lastig, duurt lang en is ontzettend gevaarlijk. Met de huidige technieken is het niet te doen.

Toekomstige technieken

Het is misschien een toekomstig idee om zelf andere sterren te bezoeken. We kunnen natuurlijk ook een kleine sonde sturen. Dit was het idee van onder anderen Stephen Hawking. In zijn laatste jaren was hij bezig met het idee om een een kleine sonde in de ruimte te sturen en deze dan de bestralen met lasers vanaf de Aarde. En niet zomaar een paar lasers. Lasers die een oppervlakte van wel 1 vierkante kilometer zouden moeten dekken, kunnen dit kleine ruimtevaartuig tot een snelheid van 20% van de lichtsnelheid brengen.

De lasers duwen als het waren het schip vooruit. Het zou dan 20 jaar duren totdat deze Proxima Centauri, de buur ster van ons, zou bereiken en nog eens 5 jaar extra om foto´s terug naar de Aarde te sturen.


Een ander idee zijn raketten die gebruik maken van ion motoren. Dit zijn motoren die in tegenstelling tot gewone boosters gebruik maken van elektriciteit. Kleine deeltjes worden naar achter gestuurd waardoor een raket snelheid maakt. Dit is veel efficiënter dan een traditionele raket. De elektriciteit kan opgewekt worden door gebruik te maken van de Zon. Nadeel is dat je na een tijd zover van de Zon bent, dat de boosters geen energie meer krijgen. Ook is het lastig om zo´n soort raket snel genoeg te laten gaan zodat het in een korte tijd Proxima Centauri bereikt.


Dit zijn beide futuristische ideeën die nog veel tijd en geld nodig hebben. Kernfusie is een goede tussenoplossing. Het is goedkoop, efficiënt, de techniek is er al en een raket op kernfusie bereikt hoge snelheden. Echter is dit ook de gevaarlijkste oplossing. Je rijdt een nucleair vaartuig. Bij de kleinste fout bevindt je je in het midden van een nucleaire bom.


Dan zijn er nog een aantal science fiction uitwegen. Zo zou je via bepaalde technieken heel makkelijk sneller dan het licht kunnen gaan. Een wormgat is nog beter. Gewoon even een gat invliegen en je bent ineens op de plek waar je wilt zijn. Dit is en blijft (waarschijnlijk) altijd science fiction, maar toch…

Een door NASA gemaakt design van een ion motor

Is het haalbaar om exoplaneten te bezoeken

Nee. Het is zeker in onze tijd met de huidige technieken niet haalbaar om exoplaneten te bezoeken. Het is te gevaarlijk, kost veel geld en duurt héél erg lang. Misschien zorgen toekomstige technologieën voor een doorbraak. Maar dat zal in ieder geval niet binnenkort zijn.