Een paar keer per jaar kan je in de avond en nacht naar buiten gaan om vallende sterren te zien. Deze vallende sterren geven een mooie lichtshow. En dat nog wel terwijl vallende sterren ongeveer net zo groot zijn als een zandkorrel. Een vallende ster moet wel met een enorme snelheid gaan om toch zoveel licht af te geven. Hoe snel gaan vallende sterren?

De gemiddelde vallende ster reist met een snelheid van 48.000 kilometer per uur. Echter kan de snelheid snel oplopen tot ruim 100.000 kilometer per uur. Lang houden ze deze snelheid niet vast. Als de vallende ster de grond bereikt, heeft het nog maar maximaal 50% van de originele snelheid.

Wat zijn vallende sterren en hoe gaan vallende sterren zo snel? Lees het artikel verder als je die vragen beantwoord wilt hebben.

Wat is een vallende ster?

Een vallende ster is natuurlijk geen echte ster. Die zijn veel te groot en te zwaar. De Aarde zou eerder in de ster vallen dan andersom. Vallende sterren zijn kleine meteoren ter grootte van een zandkorrel bestaande uit steen of ijzer. Sommige meteoren kunnen echter ook een paar meter groot zijn.

Als een meteoor de dampkring op 75-100 km boven het aardoppervlak bereikt, zie je een mooie lichtflits. Het ruimtegruis wordt opgebrand waarbij veel licht vrijkomt. Meestal branden vallende sterren zichzelf al op in de atmosfeer van de Aarde. Dit is niet altijd het geval. Als de meteoor groot genoeg is, kan deze het aardoppervlak bereiken. Als dit gebeurt heet het een meteoriet. Op deze manier brengen vallende sterren jaarlijks ruim 15.000 ton steen- en ijzergruis naar de Aarde toe.

Ster Mira is een echte vallende ster die met een snelheid van 1.000 km/h reist
Ster Mira is een echte ´vallende ster´ die met een snelheid van ruimt 1.000 km/h door de Melkweg reist. Credit: NASA

Zoals gezegd is een echte ster te groot om op de Aarde te vallen. Maar hoe groot kunnen sterren eigenlijk worden? Het volgende blogartikel geeft antwoord op die vraag:

Hoe groot zijn sterren?

Hoe snel gaan vallende sterren?

Vallende sterren, of meteoren, kunnen ontzettend snel gaan. Afhankelijk van waar ze vandaan komen, kunnen ze wel meer dan 100.000 kilometer per uur gaan. De gemiddelde snelheid is echter ´slechts´ 48.000 kilometer per uur. In vergelijking gaat het ISS met een snelheid van ongeveer 28.000 km/h rond de Aarde. De snelheid van een vallende ster zorgt ervoor dat deze maar 48 minuten doet over een rondje om de Aarde. En dat allemaal van een meteoor ter grootte van een zandkorrel.

Waar een raket zijn snelheid bereikt door motoren, krijgt een vallende ster zijn snelheid puur door zwaartekracht. Een meteoor die te dicht in de buurt van de Aarde komt, gaat richting de Aarde vallen. Hierbij krijgt deze heel veel snelheid. Als de meteoor vervolgens de atmosfeer bereikt op een hoogte van ongeveer 96,5 kilometer, komt deze in contact met de lucht van de Aarde. Vanaf dit punt is de kleine vallende ster te zien als een lichtflits.

Bij het contact van de meteoor met de atmosfeer wordt kinetische energie omgezet in warmte en licht. De vallende ster bereikt hierdoor al gauw een temperatuur van 1.650°C. Echter zal de zandkorrel nooit smelten. Dit komt doordat warmtetransport van de buitenkant naar de binnenkant van de meteoor veel te langzaam is.

Het vrijgekomen licht door de frictie nemen we op het oppervlak van de Aarde waar als een vallende ster. Als de vallende ster opgebrand is, stopt ook de lichtflits. Door de hevige weerstand van de atmosfeer gebeurt dit al vrij snel. Het gevolg is dat de lichtflits maar voor korte duur is. Daarom moet je ook echt je best doen om een vallende ster goed te kunnen zien.

Inslag van een snelle vallende ster met de Aarde

Als de meteoor het aardoppervlak bereikt, heet het een meteoriet. De snelheid van de meteoriet is tijdens zijn reis dan ook sterk afgenomen. Van de oorspronkelijke 48.000 km/h is nu nog maximaal 24.000 km/h overgebleven.

De inslag op de Aarde zorgt dan nog wel voor een redelijke krater. Afhankelijk van de snelheid, is de krater ongeveer 12 tot 20 keer zo groot als het oorspronkelijke object. Een meteoriet van een paar meter groot kan zo toch nog veel schade verrichten. Dit is ook een bedreiging die de mensheid zou kunnen laten uitsterven. Allerlei ruimte instanties zoals NASA houden gevaarlijke meteoren daarom altijd goed in de gaten.

Zoals eerder gezegd kunnen ingeslagen meteorieten ook voor kraters zorgen. Zo is de Vredefortkrater in Zuid-Afrika, de grootste inslagkrater van de Aarde, ontstaan door een ingeslagen meteoriet ter grootte van ruim 10 km. En niet alleen op de Aarde zijn inslagkraters te vinden. Als je naar de Maan kijkt zie je alleen maar kraters. Allemaal ontstaan door inslagen van meteorieten. Als je op het oppervlakte van de Maan zou lopen, zou je wellicht wel kleine krater van vallende sterren kunnen vinden.

Wist je dat de ringen van Neptunus zijn ontstaan door meteorietinslagen op de manen van Neptunus? Lees er meer over in het volgende bericht:

Planeet Neptunus en zijn manen uitgelegd

Komen vallende sterren van een meteorietenregen?

Er is in het zonnestelsel veel stof aanwezig. Terwijl de Aarde om de Zon heen draait, komt de Aarde met veel van dit stof in contact. Hierdoor zijn er altijd vallende sterren te zien vanaf de Aarde. Meestal zijn dit er maar een paar per uur. Op sommige momenten in het jaar reist de Aarde door een gebied in de ruimte waar veel meer steen en ijzergruis aanwezig is. Dit zorgt dan voor een verhoging in het aantal vallende sterren.

Dit gebieden met extra gruis zijn afkomstig van kometen die zijn afgebroken door de Zon. Als de Aarde deze plekken passeert, komen er meer meteoren de atmosfeer binnen. Het resultaat is dat er veel meer vallende sterren te zien zijn. Deze gebeurtenis wordt ook wel een meteorenregen genoemd en geen meteorietenregen. Overigens wordt een meteorenregen vernoemd naar de plek in de hemel waar de meteoren vandaan lijken te komen.